Reflectie 10(4) 2013 winter.vp

een weg naar gekozen waarbij het bij zijn gang door de stof geconfronteerd wordt met de traagheid die in het vierdimensi- onale blokuniversum geldt. Jim van der Heijden- Over zichzelf, op zijn web- site (‘www.onvergankelijk- bde.nl ’): “In mijn jeugd had ik een bijna-doodervaring. De goed- bewaarde herinnering maakte dat ik na mijn loopbaan als materiaalonderzoeker en re- search- en zakelijk manager mij bezig ben gaan houden met het in de wetenschap en in de filo- sofie zoeken naar de verklaring voor deze bij- zondere ervaring.” “Dit leidde tot de publicatie van het boek ‘Onvergankelijk! - De bijna dood- ervaring, venster op het licht van non-lokaal bewustzijn’. Daarna verscheen ‘Het kleine bij- na-bij-de-dood boekje’, een korte en heldere in- leiding op dit onderwerp voor een breed publiek.” Noten en literatuur in deel 1 (1) Zie ook: Heijden, Jim van der. Het brein, middelaar of creator. Terugkeer, 24e jg., Nr. 2 (2) Internetpublicatie: Petkov, Vesselin. Philosophy Department, Concordia University, Montreal, Quebec. Is There an Alternative to the Block Uni- verse View? (3) Internetpublicatie: Peterson, Daniel and Silberstein, Michael. Department of Philosophy, University of Michigan, Ann Arbor, MI resp. Department of Philosophy, Elizabethtown College, Elizabethtown, PA en Department of Philosophy, University of Maryland, College Park, MD. Relativity of Simultaneity and Eternalism: In Defense of the Block Universe (4) (Heijden, Jim van der. Het gelijk van Descartes - De herontdekking van de ziel’. Terugkeer 22e jg., Nr. 2 / Gamma 18e jg., Nr. 1 (5) Heijden, Jim van der. Onvergankelijk! - De bijna-doodervaring, venster op het licht van non-lokaal bewustzijn. Elmar, 2008 (6) Mays, Robert G. en Mays, Suzanne B.. The Phenomenology of the Self-Conscious Mind. Journal of Near-Death Studies, 27(1) Bronvermeldingen van de afbeeldingen: Afbeelding 2: Met dank aan Tim Pickup, ‘timpickup@outlook.com’ Afbeelding 5: Met dank aan Su- perflux, ‘hello@superflux.in ’ ¨ 26 Reflectie 10(4), winter 2013 Boekrecensies, door Aat de Kwant (5) Vincent Duindam Leren liefhebben Een spirituele blik op relaties. Ten Have 2013 Vanaf de eerste vlinders in je buik tot de laatste kus kun je kiezen voor spiritualiteit. In dit boek leer je ruimte te scheppen in rela- ties: ruimte voor aandacht, vrijmoedig geven en dankbaar ontvangen. Het voorwoord is geschreven door Lisette Thooft: “Compact geschreven en diep. Het leent zichzelf ei- genlijk wel voor een ‘lectio divina’ - het aan- dachtig proevend en meditatief lezen van een spirituele tekst – iets wat Vincent Duin- dam aanraadt om moeilijke momenten in je liefdesleven te boven te komen.” Spiritualiteit maakt het, zo zegt hij niet alleen mogelijk om het fijn te hebben met elkaar, maar biedt ook een prachtige kans om je innerlijk te ontwikkelen. Want in de ontmoeting met de andere kom je jezelf tegen, met al je positieve eigenschappen, maar ook met je schaduwkanten. Een mooie tip: Laat irritaties een signaal voor je zijn om ‘uit je hoofd te komen’ en in je lijf te gaan. Mediteer op je lichaamsgevoel. Waar zit de pijn? Vanuit psychologisch perspectief is het van belang om dingen uit te praten. Dat kan zijn nut hebben. Maar misschien kun je ook eens experi- menteren met samen stil zijn. Een hooglopende ruzie is niet het beste moment om dit te oefenen. In dat geval kun je beter eerst elk een eigen wandeling (je mantra reciterend) maken en elkaar daarna weer opnieuw ontmoeten. Bij kleinere hobbels kun je samen stil wandelen, of rustig in de kamer zitten. Grote kans dat je er na enige tijd om moeten lachen. In een interview in Prana dat ik met hem had zei Duindam o.a. “Alles waar we in een relatie over vallen,’ zo schrijft Arjuna Ardagh in het boek ‘De translucente revolutie’, zijn dingen die we in onszelf niet accepteren. De ander is een spiegel. Dus als je je ‘binnenkant’ op orde begint te brengen, zul je merken dat de relatie met je partner, en met anderen in het algemeen, veel beter wordt. En het vermogen om lief te hebben groeit mee.” ‘Leren liefhebben’ is weer een van die Duindam-boeken die ik één keer uitlas, net als zijn eerder verschenen boek ‘Spiritualiteit werkt in relaties’. Het is een boek voor zowel prille verliefden als voor partners die al jaren samen zijn. Jabik Veenbaas De verlichting als kraamkamer Over het tijdperk en zijn betekenis voor het heden Nieuw Amsterdam 2013 Dit boek en Jabik Veenbaas was ook een van de items in Wim Brands tv-zondagmorgen programma ‘Boeken’. In samenhangende, maar afzonderlijke hoofdstukken bespreekt fi- losoof, dichter en vertaler, Veenbaas vijftien vooraanstaande denkers uit de 17e en 18e eeuw en hun gedachte- goed, van Spinoza en Balthasar Bekker tot markies de Sade en Condorcet. Hij doet dit steeds aan de hand van hun levensloop en van hun geschriften. Zijn bedoeling is om de actuele betekenis van de Verlichting te tonen en hij onderzoekt de denkers dus ook op hun betekenis voor het heden. Daarbij komen ac- tuele thema’s aan de orde, zoals de onttove- ring van de wereld, het debat over de men- senrechten en de emancipatie van de vrouw. Het boek geeft een duidelijk beeld van de ge- schiedenis van de verlichting. De Verlichting staat bekend als het tijd- perk van de Rede, maar Veenbaas laat zien dat ook de irrationaliteit eigen is aan dit epo- que, hoe de Romantiek daaruit voortvloeide en daarbij logisch past. De auteur beperkt zich niet tot zijn vijftien hoofdpersonen, maar betrekt ter- loops ook andere denkers bij zijn betoog. Het grote misverstand over de Verlichting is volgens Veenbaas, de gedachte dat het tijdperk de rede verheerlijkte en als gevolg daarvan zeer trots en zelfverzekerd was. In zijn boek wil hij aantonen dat het eerder een tijd was waarin het vertrouwen in de rede werd ondergra- ven, en dat de Verlichtingsdenkers werden gekweld door intense twij- fels. Waaraan Veenbaas toevoegt: “Juist die twijfels, meen ik, hebben we van hen geërfd.” ‘De verlichting als kraamkamer’ is een duidelijk leesbaar en in een soepele verteltrant geschreven boek. Winters landschap nabij Zwolle. Foto: Rudolf H. Smit