Reflectie3(1).vp

Overpeinzing Over ‘geven en nemen’ Paul G. van Oyen Men zegt wel, dat ‘het leven bestaat uit geven en nemen’. En zo is het ook, omdat dit schouw-to- neel dat ‘wereld’ heet nu eenmaal is opgebouwd uit tegengestelden. Zonder de tegengesteldheid van polariteit (plus en min; wit en zwart; koud en warm, enz) is er geen beweging, geen actie, geen ontwikkeling en dus geen dynamiek. Wanneer het spanningsveld van ‘kurukshetra’ (het legen- darische slagveld van de strijd die de inzet vormt van de Bhagavad Gîtâ) komt te vervallen, is er geen strijd en verdwijnt de innerlijke cohesie. Juist de spanningsvelden in ons en om ons heen maken dat we voortdurend ‘aan de slag gaan’ en dat ook blijven doen. Jezus en Krishna roepen om het hardst: sta op, neem je bed op en wandel (en blijf niet bij de pakken neerzitten). De aansporing om ‘aan de slag te gaan’, impliceert een geven en nemen: je deelt slagen uit en zult slagen ont- vangen. Dat is nu eenmaal het kenmerk van een strijd. Toch is er een merkwaardige, innerlijke stem in ons, die ons van binnen waarschuwt en die de wijsheid van dit geven en nemen in twijfel trekt. De ervaring leert ons immers, dat als we ons heel ‘zeker voelen’ of iets zeker weten, we juist geen compromis sluiten en standvastig blijven. Er is immers maar één werkelijkheid, en die laat zich niet compromitteren. We kunnen langs het democratische proces wellicht een compro- mis sluiten over het feit dat de zon rond is en dat de zon licht en warmte geeft; en we kunnen een besluit nemen dat de zon op maandag vierkant is en geen licht geeft en op dinsdag geen warmte, enz. Dit verandert echter niets aan het feit, dat de zon gewoon rond is en licht en warmte afgeeft. Geven en nemen is een onderdeel van de illusie die we koesteren die inhoudt, dat we denken dat wij iets in de melk te brokkelen heb- ben. Deze overtuiging is wijd en zijd verbreid. Slechts een uitzonderlijke enkeling zal een andere mening zijn toegedaan, op gevaar van opsluiting in een gesloten afdeling. Het Onze Vader houdt ons echter onomwonden voor: Uw Wil geschiede . Wat hebben wij dan nog in de melk te brokkelen, als alleen die Wil – de scheppende of creatieve Wil van de schepper – werkelijk geldt? De zon is rond en geeft licht en warmte. Zo heeft de Schepper het gewild. Wij men- sen kunnen daar niets aan toevoegen of iets aan af- doen. Zowel Jezus Christus als Krishna houden ons voor, dat hetzelfde geldt voor al ons doen en laten. Het is wer- kelijk doodzonde dat we voortdurend onze tijd en energie bes- teden aan de bevrediging van onze persoonlijke wensen en verlangens, en die slechts zelden de weerspiegeling vormen – hoe vaag ook – van die Scheppende Wil. Zij leiden vrijwel al- tijd tot nog meer versnippering, nog meer isolement en nog meer spanning. Wie de werkelijkheid kent, neemt niet langer genoegen met het compromis van een tweede, persoonlijke, werkelijk- heid. Wie dat doet, veroordeelt zichzelf tot een relatief en voorbijgaand bestaan in een gepolariseerde en polariserende wereld. De menselijke ziel is goddelijk en onsterfelijk. Daar kleeft niets voorbijgaands aan. Vergetelheid maakt dat we dit feit negeren en van iets wat rond is een vierkant proberen te maken. Zelfherinnering doet het tegendeel en verbindt ons weer met de werkelijkheid. Die werkelijkheid is die van het Ene zonder tweede, in Sanskriet: a-dvaita. * * * 8 Reflectie 3(1) voorjaar 2006 KERKCONGRES 2006 Naar aanleiding van een suggestie uit de afgelopen Raad van Gemeenten is bekeken of het mogelijk is het Kerkcongres ná de zomervakantie te laten plaatsvinden. Dat is gelukt! De data zijn: 29 en 30 september en 1 oktober. Dat zijn de laatste drie dagen van de Kingsweek. Een werkgroep is bezig met de inhoudelijke en organisatorische voorbereidingen. Nadere berichten volgen, maar houdt u de data vast vrij.