Reflectie-18.vp

God in de Evolutie Het Westen op zoek naar de Bron van het leven. Ojas Th de Ronde Nu door de mondialisering onze identiteit aan het wankelen wordt gebracht, stellen we traditionele antwoorden op funda- mentele levensvragen opnieuw ter discussie. Het vraagt nieu- we antwoorden. Een van de wezenlijke vragen waarop we op- nieuw het antwoord moeten vinden is: Waar komen we van- daan? Wat zijn nu feitelijk onze wortels? Wat is de oorsprong van ons en van de wereld om ons heen? Hoe kunnen we van daaruit een nieuwe toekomst plannen? Een gemeenschap wil vanuit een gezamenlijkheid functio- neren. In vroegere tijden zorgden mythen voor dat collectieve gevoel. In mythen ging het om het formuleren van fundamen- tele waarheden en wetmatigheden die de dagelijkse realiteit overstegen. Men belandde daarmee al snel in het bovenna- tuurlijke, het buitentijdse, het buitenaardse. Men vertelde van gebeurtenissen, goddelijke krachten en machten waarmee de natuur en het hele gebeuren van het universum en van de mens kon worden verklaard. Het christelijke Westen heeft zich lange tijd voldoende kunnen vinden in de mythische verhalen van de Bijbel, zoals over de schepping en de zondeval. Maar de waarde daarvan is sinds de Verlichting ondergraven. We blijven daarom leven met een aantal fundamentele vragen over onze oorsprong. Het is belangrijk daar een inspirerend antwoord op te vinden. Geloof, ratio en innerlijke gnosis In het Westen kennen we drie mogelijkheden om op funda- mentele vragen een antwoord te vinden: het geloof, de ratio en de innerlijke gnosis. Wat betreft het antwoord op de vraag: naar onze oorsprong zijn geloof en ratio al een aantal eeuwen in een felle strijd gewikkeld. Sinds Darwin een rationele ver- klaring vond voor het ontstaan van de soorten, inclusief de mens, zijn de conservatieve christenen hiertegen in het geweer om de plaats van God als schepper veilig te stellen. In dit ge- vecht gaat het om het gelijk van de Bijbel tegenover de ratio- nele voorstanders van Darwins evolutieleer. Geloof tegenover wetenschap. Dit gevecht laait telkens opnieuw op en het einde is nog niet in zicht. Hoe kunnen we deze gevechtslinies verla- ten en een inspirerend antwoord vinden? In dit artikel volgen wij het pad van de innerlijke wijsheid. Deze innerlijke wijsheid houdt wel rekening met de bevindin- gen van het geloof en de rede, maar is er niet toe beperkt. Zij kan geïnteresseerd zijn in geloofsuitspraken, zonder er zich aan te binden. Ook luistert zij graag naar wat de ratio en we- tenschappelijke experimenten menen te kunnen aantonen, maar beseft dat ook dit beperkte gezichtspunten zijn. Nu is het aan onze innerlijke wijsheid om ons verder te gidsen. We luisteren stil en met aandacht naar ons innerlijk kompas. En we gaan op zoek in de wereld van de verschijnse- len. De eerste stap die we daarbij kunnen zetten is: goed kij- ken en ons bewust worden van wat er werkelijk is. Zoals alle gnostici voor ons deden:via de uiterlijke verschijnselen het wezen van de dingen, mensen en kosmos leren zien. En de boodschap die we daarbij ontvangen vanuit het innerlijk leren verstaan. Daarbij zal datgene wat de ratio aandraagt wat be- scheidener worden en zal van binnen uit de waarheid duidelijk worden en ons vrijmaken. Op vakantie Een vakantie in de Pyreneeën, in het huis van een goede vriend, bleek een uitstekende gelegenheid om hier nader op in te gaan. De natuur was er inspirerend en je kon er eindeloos in wandelen en dwalen. Een ongeremde, wilde natuur met glooiende heu- vels, beekjes, bergen en bossen. Hier en daar oude grotten met historische grotschilderingen. Behalve mijn vrouw was er nau- welijks iemand in de buurt. Overal om je heen kon je genieten van de stilte van bossen waarin een heldere ordening het altijd won van de chaos. Of je werd verrast door kleurige bloemenvel- den. En ver weg aan de horizon gingen altijd prachtige tijdloze bergmassieven met je mee. Het huis waar we logeerden was zelf ook een schatkamer. En wel van oude en nieuwe boeken, dvd’s en video’s over de evolutie van het leven. Want daarin had mijn vriend zich in de loop van de jaren helemaal gespecialiseerd. Je kon er alles le- zen over de materialistische evolutietheorie van Darwin en de Neo-Darwinisten. Hij was daar zelf helemaal vol van, want volgens mijn vriend was hun bewijsvoering verpletterend. En het had volgens hem ook grote schoonheid. Een van de boeken die hij me daarover liet zien, was dat van fotograaf Frans Lan- ting: Leven, een reis door de tijd . Ook zijn website over dit onderwerp geeft in schitterende beelden een illustratie van de ontwikkelingen van het leven op aarde. Het overtuigde door de kwaliteit van beeld en tekst: het leven op aarde is in meer dan 4 miljard jaren op een zeer intelligente wijze geëvo- lueerd tot wat we nu meemaken. Daar was ik het grotendeels mee eens, maar ik meende toch ook dat hier nog iets wezenlijks gemist werd. Of ik het dan eens was met de christelijke, conservatieve ‘creationisten’ of de voorstanders van ‘het intelligent design’? Nee, dat ook niet. Die waren teveel in oude dogma’s gevangen en konden de nieuw ontdekte feiten niet integreren. Wat dan wel? Ik had een paar klassiekers meegenomen van Helena Pet- rovna Blavatsky die ik vroeger eens vluchtig had gelezen, maar dat ik in deze vakantie nog eens rustig tot me wilde laten doordringen. Ook had ik nieuwe vertalingen van de Bijbel en van de Koran bij me. Niet zozeer omdat ik hen het laatste woord wilde geven, maar omdat dit voor mij verslagen zijn van mensen die diep- gaand bezig geweest zijn met fundamentele vragen over het le- ven. En mijn vakantie wilde ik hieraan wijden. Een verslag hiervan in dit artikel.