Reflectie 7(4) winter 2010.vp

De tekst op de verzekeringsauto is eigenlijk al achterhaald, want de huidige crisis laat pijnlijk zien dat die zekerheid op drijfzand is gebouwd. “Ik zou voor geluk kiezen”, zei ik, ook al roept dat natuurlijk weer vragen op. Welk geluk? Voor mij is geluk iets wat je overkomt. Je kunt het niet grijpen. Je kunt niet ’s morgens wakker worden en zeggen: “Hé, laat ik vandaag nou eens gelukkig zijn”, maar je kunt wel besluiten je gelukkig te voelen. Dat is de paradox. Geluk overkomt je, net zoals het leven je overkomt. Wij gaan niet (altijd) over de din- gen in ons leven, maar kunnen er wel mee leren omgaan. Ik ben op dit moment alleen, zonder partner, maar kan niet zeggen dat ik daardoor perse ongelukkig ben, ook al zijn er wel eens wat minder makkelijke momenten. Ik kan intens ge- nieten van het alleen zijn, van mijn muziek, boeken, een mooie sfeer met kaarsjes. Er zijn van die momenten waarop het geluk door je lichaam stroomt, een pulserende energie die niet te beschrijven is. Een gevoel dat ik in Den Haag niet er- voer, ook niet na het nuttigen van spiritualiën die ik frequen- teerde, in-nemend als ik toen was. Ik voel me thuis bij de uitspraak van kerkvader Augusti- nus: “Onrustig is ons hart, totdat het rust vindt in U.” Niet dat ik nu verlicht ben of zoiets; en mijn godsbeeld is ook anders dan dat van Augustinus. Een goede vriendin zei eens: “Het gaat er in deze fase om je geluk niet bij een partner te zoeken, maar bij de bron te komen. Klinkt vaag en mis- schien zweverig, maar ik ervaar wel dat zij gelijk heeft. Ik vraag me wel eens af of ik me ook gelukkig zou voelen zonder een comfortabele flat met een uitzicht over een fraai bos en de duinen van Egmond aan Zee. Zonder al die mooie spirituele boeken en honderden klassieke cd’s. Kijken hoe ik me voel als ik ooit in een klein kamertje in een verzorgings- flat terecht zou komen met slechts enkele boeken en cd’s. ‘Blessing In disguise’ We kunnen ons met al ons comfort natuurlijk heel spiritueel voelen, maar Socrates, Boedha en Jezus droegen universele waarheden uit die in onze tijd heel actueel zijn. Zij stellen alle drie dat het belangrijk is om je te richten op de ontwikkeling van een innerlijk leven. Op zoek naar, zoals Lenoir dat zegt, naar onszelf, door ons los te maken van de groep, zodat we vrij kunnen worden. “Ware Vrijheid, is innerlijke vrijheid”, stellen ze alle drie. We moeten leren onszelf te beheersen, onze versla- vingen af te zweren en beseffen dat het leven constant veran- dert. Gehechtheid aan materieel bezit, of zelfs aan situaties, is eigenlijk verzet tegen die verandering en… maakt ongelukkig. O ja, ik weet het, ik moet met dit verhaal niet aankomen bij iemand die ver onder het minimum zit of bij een Amerikaan die met zijn gezin in een auto woont, maar er zijn ook mensen die een crisis in hun leven achteraf als een ‘blessing In disguise’ ervaren hebben. Ik denk dat heel wat mensen nu ervaren dat geluk niet zit in een schitterend huis of auto of welk bezit dan ook. Geluk van de wieg tot het graf, het zit er niet meer in en de overheid werkt ook niet mee aan je materiële welzijn en geluk. Zij zorgt er zelfs voor dat je ook niet meer in je vertrouwde buurthuis of bibliotheek terecht kunt. In zijn onlangs verschenen boek ’Mentaal Vermogen, in- vesteren in geluk’ gaat Trimbosdirecteur Jan Walburg in op de rol van de overheid bij het bevorderen van geluk. Hij staat stil bij de invloed van het overheidsbeleid op armoedebestrijding, werkgelegenheid, sociale samenhang en onderwijs. Walburg vindt dat de overheid een sociaal en economisch belang heeft bij het bevorderen van welbevinden van burgers, omdat geluk- kige mensen volgens hem productiever en creatiever zijn. Het ziet er niet naar uit dat dit kabinet een dergelijk beleid gaat voeren. We zijn dus op onszelf aangewezen. Frederic Le- noir noemt Socrates, Boedha en Jezus onze ‘levensmeesters’. Ze voeden ons op en helpen ons te leven. Ze beloven ons geen kant-en-klaar geluk, maar wel succes als we daadwerkelijk aan onszelf werken. Ze spreken niet zozeer over genot als wel over vreugde. Het zijn veeleisende gidsen, welwillende verloskundi- gen, eeuwige ontwakers. Ze leren ons veranderingen te aanvaar- den en ermee om te gaan en die veranderingen zullen giga zijn! Wakker blijven Dus toch spiritualiteit? Ja, want spiritualiteit kan inzicht brengen tijdens een crisis en als het leven je overkomt, kan het je geluk- kiger maken waardoor je met die crisis om kunt leren gaan. Dus toch spiritualiteit? Ja, want spiritualiteit kan werken in je crisis en kan leiden tot meer inzicht als het leven je overkomt waardoor je met die crisis en al die veranderingen om kunt le- ren gaan en je je gelukkiger voelt. Bedenk wel dat je gelukkig voelen wel de functie is van je bewustzijn als het wakker is. Niet gelukkig zijn is de functie van je bewustzijn als het slaapt. Wakker worden leidt tot inzicht, tot zicht niet tot zekerheid. Maar goed ook, want zekerheid is statisch en onzekerheid zet je in beweging en leidt tot groei. Leven is beweging, evolutie, net zoals ook God evolueert. We maken vaak een sprong op ons pad van evolutie, maar het blijft niet bij die ene ervaring; er zul- len er nog vele volgen. Om je wakker te houden. In die zin wens ik alle lezers verstilde kerstdagen en een wakker 2011! In wel zijn. Noten 1. Frédéric Lenoir: Socrates, Jezus, Boeddha: Drie leermeesters. Ten Have/ Van Halewyck 2010. 2. Tien jaar geleden schreef Samuel Huntington zijn ophefmakende boek The Clash of Civilizations and the Remaking of World Order waarin hij wees op de toenemende spanning tussen diverse beschavingen. De Indische Nobelprijswinnaar voor Economie Amartya Sen maakt in zijn recente boek Identity and violence brandhout van deze visie. Mensen zijn niet lid van één bepaalde groep en hebben niet één specifieke en vastom- lijnde identiteit. In werkelijkheid behoren we tot diverse groepen die voortdurend de diverse aspecten van onze complexe identiteit bepalen en dat is een goede zaak. Het tegendeel is pas gevaarlijk. Juist de opdeling en opsluiting van mensen in één specifieke identiteit leidt tot gevoelens van meerderwaardigheid en geweld. Heel wat barbaarse conflicten die in de loop van de geschiedenis gebeurden, kwamen voort uit de ver- onderstelling van het bestaan van een unieke en superieure identiteit. 3. Ikon TV: Het Vermoeden. 13 november 2010. Lambèrt (Aat) de Kwant is freelance religiejour- nalist en verzorgt programma’s voor OHM, de Hindoe-omroep. Via zijn bureau Quantum Rese- arch & Journalistiek is hij ook betrokken bij re- search voor andere organisaties en schrijft hij o.a. in bladen als Prana, Terugkeer en Koörd- danser. Hij is programmamaker bij Indigo Soul- station. (www.indiggosoulstation). Hij organiseert symposia via de stichting Quantum Symposia. (www.quantumsymposia.nl) . Hij verdiept zich ook in het fenoneem van de helende stem, geeft daar ook lezingen en workshops over E-mail: Lambert43@chello.nl. Wie het leuk vindt mij op twitter te volgen: @feeling1943. Wellicht komen we elkaar daar of op Facebook tegen. || 4 Reflectie 7(4) winter 2010