"Ik zie deze hogere wijding als een zegen, die ik met eerbied, dankbaarheid en ook met schroom aanvaard", zegt hij. "Ik werk al zoveel jaren in onze Kerk, die ik liefheb en waarvan ik de waarde steeds sterker ga zien.

De stichters-bisschoppen Wedgwood en Leadbeater hebben in het begin van de twintigste eeuw het religieuze denken ruimte gegeven voor eigen inzicht en ervaringen. En tegelijkertijd hebben zij een mensbeeld gegeven dat waarde en perspectief bood door te spreken van een geestelijke evolutie met reïncarnatie als onontbeerlijk middel. Ook het godsbeeld kreeg weer de immanentie terug, naast de transcendentie. De theosofie is hierop van grote invloed geweest, aangevuld door de visionaire gaven van in het bijzonder één van de beide bisschoppen. Nog altijd is de visie van bisschop Leadbeater op de sacramenten, en speciaal de H. Mis, uniek.

Het is daarom belangrijk dat de Vrij-Katholieke Kerk dit gedachtegoed behoudt, maar dan wel in relatie met onze sterk veranderende wereld van vandaag. Het moet niet blijven bij een uiteenzetting van de fijnstoffelijkheid van mens en materie. Visies zijn aan veranderingen onderhevig, juist omdat de mens zich kan ontwikkelen, kan evolueren, zo je wilt. Die visies moeten dan ook tot uiting komen in de daaraan aan te passen ritualen van de Kerk."

Pelgrimstocht
Bisschop Den Outer is zich ervan bewust dat het proces van verandering, beter gezegd van verdere verfijning, niet makkelijk is. De mens is geneigd zich te nestelen in een comfortabele stoel die bij hem past, die hem ondersteunt en zekerheid geeft. Maar religie moet ook een uitdaging zijn, een geestelijk groeiproces. Het is een evoluerend gebeuren, dynamisch en met steeds nieuwe vergezichten. Noem het een zoektocht, een pelgrimage.

Niet voor niets koos Frank den Outer als zijn wapenspreuk de aloude Nieuwtestamentische woorden ‘Zoekt en gij zult vinden’. Enkele jaren geleden schreef hij al het boekje Pelgrim op aarde, dat verscheen in de actuele Vrij-Katholieke geschriftenreeks. Ziet hij zichzelf als een pelgrim?

"Ik zie inderdaad de mens op een pelgrimstocht, maar niet als eenzame wandelaar, mijmerend en gebeden prevelend op weg naar een onbekend pelgrimsoord. Ik denk meer aan een gezamenlijke tocht met anderen, waarbij men ervaringen en doelen kan delen. Het dragen van elkaars lasten en het blij zijn met degenen die oprecht blij zijn. Wat zoek je dan en waar zoek je het? Het koninkrijk Gods, het beeld van God in jezelf en in de ander. Maar ook: de broederschap, of met een beter (?) woord: de gemeenschap van de mensen."

En wat te denken over die vele begrippen waarmee wij de Vrij-Katholieke Kerk karakteriseren – esoterisch, gnostisch, christelijk, mystiek? Leidt dat ook niet tot een doolhof waar je maar moeilijk de weg in kunt vinden?

"Die begrippen zijn inderdaad wel van toepassing op onze Kerk. Wij moeten ze alleen zorgvuldig hanteren en niet met elkaar verwarren. Het zijn geen verschillende woorden voor hetzelfde begrip. Als wij bijvoorbeeld de Bijbel hier en daar symbolisch verklaren, moeten wij dat niet een esoterische uitleg noemen."

Visionaire gaven
Bisschop Den Outer constateert dat de Vrij-Katholieke Kerk zeker niet het alleenrecht heeft op studie over esoterie en mystiek. De theologische faculteit van de Katholieke Universiteit Nijmegen heeft een leerstoel ‘Chris-tendom en Gnostiek’. Directeur Waaijman van het Titus Brandsma Instituut in Nijmegen heeft een boek geschreven over ‘Spiritualiteit, vormen, grondslagen en methoden’, dat uitgegeven is bij Kok BV in Kampen, een uitgeverij die zijn wortels heeft in de protestants-christelijke traditie. Het begrip mystiek heeft nu dus ook een groot draagvlak in wetenschappelijke kringen. Dat geldt eveneens in zekere mate voor gnostiek.

"Ook mensen die eerder door veel onbegrip zijn omgeven vanwege hun begaafdheid in buitenzintuiglijke ervaringen, merken nu dat deze ervaringen meer geaccepteerd worden door wetenschappers", aldus mgr. Den Outer. "Ik geef hiermee aan dat ons gedachtegoed wijder weerklank vindt dan in het verleden. Er is plaats voor diepe religieuze ervaringen. Men noemt het soms verlichting. Ik denk zeker dat het ogenblikken zijn van zeer helder bewustzijn. In de H. Mis worden door ons de drie fasen van zuivering, verlichting en eenwording onderscheiden, al zullen deze fasen niet steeds door iedereen worden doorlopen of bereikt. Die tweede fase, ‘verlichting’, zouden we misschien niet zozeer moeten zien als een moment van zeer helder persoonlijk bewustzijn, maar van een verheldering van de atmosfeer tijdens de H. Mis. In de dienst is sprake van een sterke betrokkenheid op elkaar. Het individu staat op het tweede plan."

Toch heeft de Vrij-Katholieke Kerk vanaf het begin afstand genomen van bepaalde gangbare leerstellingen, zoals het Lam Gods dat de zonden der wereld wegneemt, de kruisdood als enig middel tot verzoening en de wederkomstgedachte. Daarmee is de V.K.K. wel degelijk een eigen weg ingeslagen binnen het christendom. Hoe zal de ontwikkeling verder zijn ?

Veranderingen
"Ik voorzie wel veranderingen in de liturgie die beter zullen aansluiten bij het huidige maatschappelijke bestel", zegt hij voorzichtig. "Het valt immers niet te ontkennen dat vrouwen in de westerse wereld een heel andere plaats en functie hebben ingenomen in de samenleving, speciaal in de laatste twintig, dertig jaar. De Kerk staat niet los van of buiten die samenleving en verandert dus mee, hoewel nog wel wat trager, traditiegebonden als zij is. Dat geldt ook voor onze Kerk. Dat zou met name inhouden het geheel openstellen van het ‘drievoudig ambt’ (van diaken, priester en bisschop) voor vrouwen. Een proces dat al jaren gaande is in de Kerken, ook in de onze, maar zoals te verwachten verloopt dat overal traag. Als we uitsluitend stilstaan bij hoe het honderd jaar geleden was en er geen beweging of vernieuwing is, wordt de weg naar verlichting, bewustwording en gemeenschap versperd. Culturele en sociale veranderingen bepalen ook de aard van de Kerk. Dat houdt in dat vrouwen in de Kerk een andere plaats en functie krijgen."

Over het ambt van bisschop zegt hij: "Het is tweeledig. Een bisschop wordt beschouwd als een bruggenbouwer, iemand die verbindingen kan leggen en in volledige betrokkenheid met zijn medemensen leeft. Hij is ook de dienaar onder de dienaren. Mij komt dan het beeld voor ogen van Jezus de Christus die de voeten van de discipelen wast. ‘Ik ben jullie dienaar’, wil Hij daarmee zeggen. De voetwassing was in oude tijden het gebaar van de gastheer die zijn gasten ontvangt. In die houding hoop ik bisschop te kunnen zijn.