reflectie 8(2).vp

Het Tijdperk van Kali ¹ ) Wayne Gatfield Kali, de echtgenote van Shiva, is een interessant figuur in het Hindoe-pantheon. Zij staat bekend als de ‘Zwarte Godin’ en verte- genwoordigt verandering en transformatie. Men zegt dat Kali geëmaneerd is uit de wenkbrauw van de godin Durga tijdens één van de veldslagen tussen spirituele en kwaadwillende machten. Zij wordt beschouwd als de ‘krachtige’ vorm van deze godin, die óók een echtgenote was van Shiva, en ofschoon zij een symbool was van transformatie, was zij minder agressief. Kali wordt getoond als een zwarte vrouw met vier armen; in een van haar handen houdt zij een zwaard, in een andere het hoofd van de demon die zij verslagen heeft; met de andere twee moedigt zij haar aanbidders aan. Kali heeft twee dode lichamen als oorbellen en zij draagt een ketting van schedels. Zij draagt een gordel, gemaakt van de handen van dode men- sen, en haar tong steekt uit haar mond. Kali heeft rode ogen en haar gezicht en borsten zijn besmeurd met bloed. Zij staat met één voet op het dijbeen en met de andere op de borst van haar echtgenoot, Shiva. Symboliek in Kali’s verschijning Kali is zwart om haar allesomvattende natuur te symboliseren, omdat zwart de kleur is waarin alle andere kleuren opgaan. Zwart representeert ook het ontbreken van kleur, waardoor de natuur van Kali als ultieme realiteit wordt getoond. In het Sans- kriet heet dit nirguna, hetgeen iets betekent wat iedere eigen- schap en vorm te boven gaat. Haar zwarte kleur symboliseert daardoor het transcenderen van iedere vorm Kali’s naaktheid symboliseert het feit dat zij vrij is van iedere illusie en ook dat de ultieme waarheid alle onwetendheid wegbrandt. In een ande- re betekenis vertegenwoordigt naaktheid volkomen Spiritueel Bewustzijn. De ketting van vijftig menselijke schedels zijn de vijftig letters van het Sanskriet alfabet en suggereren ware Wijs- heid. De gordel van afgesneden handen wijst op het proces van Karma. Het feit dat de handen afgehakt zijn door Kali toont aan dat Karma overwonnen is door devotie aan haar. Haar witte tan- den stellen zuiverheid voor en haar tong het feit dat zij in haar rol van Tijd alle dingen consumeert. Kali’s vier armen vertegenwoordigen de cyclus van ‘schepping’ en ‘verwoesting’, of evolutie en transformatie. Haar rechter handen vormen de ‘onbevreesde’ moedra en de linker houden het zwaard en het afgehakte hoofd vast. Het zwaard is het zwaard van wijsheid en het hoofd is valse kennis die zij vernietigd heeft. Haar drie ogen zijn de zon, de maan en het vuur, die het haar mogelijk maken alle aspecten van de tijd waar te nemen – het verleden, het heden en de toekomst. Dit toont haar in haar aspect van Kala (tijd), vandaar de naam Kali. Het feit dat ze op haar man Shiva staat, laat zien dat hij zonder zijn Shakti machteloos zou zijn, zoals HPB (H.P. Bla- vatsky) zegt in De Geheime Leer: “Zonder kosmische substantie zou de kosmische verbeel- dingskracht zich niet kunnen manifesteren als individueel be- wustzijn, omdat bewustzijn alleen door middel van een mate- rieel voertuig (in het Sanskriet: ‘upadhi’) te voorschijn komt als ‘ik ben ik’. Er is immers een stoffelijke grondslag nodig om een straal van het universele denkvermogen in een bepaald stadium van ingewikkeldheid ergens op te richten. Evenzo zou kosmische substantie zonder kosmische verbeeldingskracht een lege abstractie blijven en er zou geen bewustzijn uit voort- komen.” ( DGL , I, p. 45). Als we Shiva mogen zien als kosmische verbeeldings- kracht en Kali als kosmische substantie, dan blijft de analogie overeind. Kali’s symboliek in ons dagelijkse leven Laten we nu eens kijken hoe wij al deze symboliek kunnen toepassen in ons dagelijks leven. De tijd waarin wij leven lijkt beslist geregeerd te worden door alle eigenschappen van de exoterische Kali: het is een tijd van veel lijden en hartzeer. De mensen worden nauwelijks ge- dreven door liefde, maar door hartstocht en hebberigheid naar weelde en macht. De moderne jeugd gaat er prat op dat zij in het bezit is van alle nieuwste technologische vooruitgang zoals mobiele telefoons en computers, terwijl een heel groot deel van de wereldbevolking lijdt onder oorlog, armoede en ziekte. Als gevolg van de verzadiging van het lager denkvermogen door deze bedroevende beelden - door het medium televisie - wordt een ongevoeligheid voor enige reactie veroorzaakt en kan een groot aantal mensen de pijn van deze oprechte slacht- offers niet onderscheiden van die van de spelers in een melo- dramatische televisieserie. Wij schakelen over van de ene serie naar de andere, met zorgeloze overgave. Het is waar dat we trachten te leven alsof we onsterfelijk zijn in de fysieke zin van het woord, waarbij we er geen aan- dacht aan schenken dat we allemaal in sneltreinvaart op het 6 Reflectie 8(2), zomer 2011

RkJQdWJsaXNoZXIy MjA2NzQ=