refl7(2) zomer 2010-rechtstreeks.vp

Het was moeilijk om in de Europese talen een woord te vinden dat enige affiniteit had met ‘het hoogste begrip’ bij de Joden. De betekenis van dat principe is bij hen zo hoogstaand dat het altijd in de ontkennende vorm wordt omschreven, maar nooit in een bevestigende vorm. Wel werd voor het woord IHWH (Jahweh) het plaatsvervangende woord “Adonai” gebruikt. Dit betekent “Heer”, maar is een afgeleide van het oorspron- kelijke woord, dus staat dat woord voor een lagere verant- woordelijkheid. Het is bekend, dat bij elke vertaling aan de oorspronkelijke betekenis iets anders wordt toegevoegd of verloren raakt. In het “Beknopt Bijbels Woordenboek” van H. Bakels is te vinden dat het woord Jahweh de betekenis heeft van “het Zijn- de”, dat is het alles omvattende gemanifesteerde leven in de Schepping. Dit lijkt mij meer op een bestaande rust-situatie, terwijl ‘scheppen’ een werkzaamheid is. In de Arabische cultuur vinden we het woord “Allah” voor het principe dat wij met “God” aanduiden. Dit woord is ont- staan uit Al en ilah en betekent “de God”. Het woord Al is terug te vinden in het Hebreeuwse El. Aangezien de meeste namen van engelen op “el” eindigen, lijkt het beter om Aliah met het goddelijke of behorend bij de goddelijke of geestelijke wereld te vertalen. Misschien is het zelfs beter om over de bron van de Schepping te spreken of over een bewustzijnsniveau dat niet zo maar te zien is, omdat het met zoveel energie of Licht te maken heeft dat wij niet in staat zijn om het te zien. De uitgang “el” wordt gezien als een verwijzing naar een vrouwelijk of vormgevend principe, terwijl het voorvoegsel Ya of Ja een verwijzing is naar een mannelijk of inspirerend principe (zie het tijdschrift Brès over de spijkerschriftteksten uit Ebla in Noord Syrië). Een ander aanknopingspunt is te vinden door te kijken naar de ethymologische afkomst van het begrip ‘God’ uit nog oudere culturen. Dat is te vinden in het Oude Testament door te zoeken naar de betekenis van het bekende woord “Babel”. Het blijkt dan afkomstig te zijn uit het Akkadische bab ili (en betekent de Poort van God), het is samengesteld uit de Ara- bisch woorden babu, wat “poort” betekent, en Ilahu wat ver- taald kan worden met “afkomstig van God of van de goden” en is te vergelijken met El in het Hebreeuws. De Griekse naam voor de stad Babel is Babylon. De bron van het leven kan gevonden worden door ‘door een Poort’ heen te gaan. Degene die zelf het initiatief neemt om verder te gaan op zijn ontwikkelingsweg, zal zelf moeten aankloppen, waarna er voor hem zal worden open gedaan. In het Akkadisch betekent ba ilani (de Poort van de Go- den). Het is interessant om te gaan kijken wat er achter die Poort te vinden is, die we bij het sterven allemaal door zullen gaan. We zullen na door de Poort gegaan te zijn zeker meer inzicht verkrijgen in de bron van de schepping. Terugkerend naar de Ierse vertaling van God als “de stem”, is daar een meer aanvaardbare betekenis aan te geven dan van een “oud mannetje”. De stem is direct te betrekken op ons eigen scheppend vermogen. De stem of het geluid is in deze tijd voor de mens eerder een benoeming van de oor- sprong waar al het geschapene vandaan komt dan van een Mannetje die opdrachten geeft iets te doen. Ook de vertaling van het Oudindische woord huta als “aanroepen” geeft een aanwijzing dat het eerste contact van de bron van de schepping te maken heeft met het geluid dat de stem voortbrengt. Wij worden allen aangeroepen om onze ve- rantwoordelijkheid te nemen en mogen dat niet aan een ander overlaten. Dat het voortbrengsel van de stem, het “Woord”, als de eerst waarneembare vorm van de persoonlijke schepping zo belangrijk is, is te lezen in het begin van het Johannesevang- elie uit het Nieuwe Testament waar geschreven staat dat het Woord, afkomstig van God of de Bron van de Schepping, een symbool is voor het “leven” van de mensen en natuurlijk van al de andere levende wezens in het Universum. Er wordt wel eens gezegd dat er niets hoger is dan God, maar als we er de betekenis van de “Stem” aan geven, dan we- ten we dat de Stem een middel of mogelijkheid is om door het Geluid gedachten met anderen te delen. Het Woord kan pas ontstaan, als het eerst vorm heeft gekregen in de gedachten of geestelijke wereld en nadat het in de mond gevormd is. Als het Woord gelijk is aan God of de Stem van het Uni- versum, dan is er een hoger geestelijk scheppend principe dat de oorzaak van het Woord is. Hierbij wil ik herinneren aan een tekst uit het Oude Testament waar in Spreuken en in de Bezin- ning op de Wijsheid gezegd wordt, dat voordat er nog maar iets gedaan werd, er al een andere, grote voorwaarde aanwezig was om te kunnen scheppen. Deze voorwaarde is in het Oude Testament verzinnebeeld door een “Ik” dat een vrouwelijk principe suggereert te zijn. Ik zeg ‘gesuggereerd’, omdat het oudste woord voor God, gut, taalkundig in het gotisch geen geslacht had. Het is een symbool, en dus versluierd, voor een eerdere voorwaarde om te kunnen scheppen. Om meer te kunnen weten, moet je door de sluier of de Poort naar de Eeuwige Beweging van Energie heen gaan. Deze voorwaarden worden in de verschillende mythologie- ën doorverteld. In de Griekse mythologie wordt dat eerdere, hogere principe aangeduid met de naam van “Chaos” waaruit alles ontstaat. Tot slot wil ik het begin van het Evangelie volgens Johan- nes aanhalen: “In den beginne was het Woord en het Woord was bij God en het Woord was God..Dit was in den beginne bij God. Alle dingen zijn door het Woord geworden en zonder dit is geen ding geworden dat geworden is. Het Woord was Leven en het Leven was het Licht der mensen, en het Licht schijnt in de duisternis en de duisternis heeft het niet gegrepen.” Hopelijk kan dit werkstuk aanzetten tot een ruimere bena- dering van het Godsbegrip. * Tom F. Fokker is al meer dan 40 jaren werkzaam als pries- ter in de VKK, momenteel in de VK-kerkgemeente ‘St. Michael and all Angels’ te Naarden. Hij is schrijver van meer- dere boekjes over liturgische en algemeen spirituele onderwer- pen, die hij in eigen beheer uitgeeft. * * * * 14 Reflectie 7(2) zomer 2010